हिंदू धर्मग्रंथांनी वर्णन केले आहे की महायुगाच्या प्रत्येक चक्रात <<<कासेग1>>> ४ युगे – ४ युगे - सत्य, त्रेता, द्वापर, आणि कलियुग. एका "मन्वंतरा" मध्ये 71 मनयुग चक्रे आहेत. पहिल्या मन्वंतराचे अध्यक्ष स्वयंभू मनू होते. आम्ही सध्या मध्ये आहोत सातवा मन्वंतरा ज्याचे अध्यक्ष वैवस्वत मनू आहेत.
या ४ युगात भगवान विष्णूने २४ अवतार घेतले आहेत. या अवतारांचा खाली उल्लेख केला आहे.
- कुमार अवतार (सनक, सनंदन, सनातन आणि सनथ कुमार)
- यंग्येश्वर
- वराह
- नारद
- नर-नारायण
- कपिल
- दत्तात्रेय
- यज्ञ रूपा
- ऋषभा
- पृथु
- हमसा
- मीना
- चक्रधर
- कुरमा
- धन्वंतरी
- मोहिनी
- नरसिंह
- वामन
- परशुराम
- वेद व्यास
- श्री रामा
- बलराम
- बुद्ध
- कल्की
वरील २४ अवतारांपैकी भगवान विष्णूंनी मुख्यत्वेकरून पुढील १० अवतार धारण केले आहेत. धर्म,
-
मत्स्य अवतार
मत्स्य म्हणजे संस्कृतमध्ये “मासे”. मत्स्य अवतार हा भगवान विष्णूंनी माशाच्या रूपात घेतलेला अवतार आहे. पाण्याची बोट ज्याप्रमाणे कोणालाही कोणत्याही अडथळ्याशिवाय किनाऱ्यावर घेऊन जाते, त्याचप्रमाणे भगवान विष्णूने मत्स्य (म्हणजे मत्स्य) अवतार घेतला आणि महाप्रलयाच्या वेळी सर्व पवित्र ग्रंथ आणि वेद वाचवले (जल-प्रलय).
-
कूर्मा अवतार
संस्कृतमध्ये कुरमा म्हणजे कासव. भगवान विष्णूने एका विशाल कासवाच्या रूपात अवतार घेतला आणि पृथ्वी मातेला विनाशापासून वाचवले. जेव्हा देव आणि असुर समुद्रमंथन करत होते.समुद्र मंथन) महासागरातून मौल्यवान वस्तू मिळवण्यासाठी, भगवान विष्णूंनी कासवाचे रूप घेतले. मंदारांचल पर्वत (मंदाराचल पर्वत), त्याच्या पाठीवर आणि त्याच्या पाठीवर एक मोठा डाग तयार झाला होता. मंदारा पर्वताचा उपयोग समुद्रमंथनासाठी अक्ष म्हणून केला जात असे.
-
वराह अवतार
चंद्र ज्याप्रमाणे सर्व डागांसह देखील चमकतो, त्याचप्रमाणे, भगवान विष्णूने वराह (डुक्कर) अवतारात आपल्या दांड्यावरील पृथ्वीला उंच केले, जी मोठ्या महासागरात (रसातल) खोलवर बुडली होती.
जेव्हा हिरण्यक्ष राक्षसाने पृथ्वी लपवून ठेवली तेव्हा ब्रह्मदेवाने भगवान विष्णूंना राक्षसाच्या तावडीतून पृथ्वीची सुटका करण्याची विनंती केली. त्यानंतर ब्रह्मदेवाच्या नाकपुड्यातून एक लहान डुक्कर निघाला आणि लवकरच त्याने प्रचंड प्रमाणात ग्रहण केले. वराह दुसरे कोणी नसून स्वतः भगवान विष्णू होते. भगवान वराहाने भू देवी शोधून काढल्या आणि तिला आपल्या दांडीने उचलले.
-
नरसिंह अवतार
नरसिंह अवतार (नारा म्हणजे “माणूस” आणि सिंह म्हणजे “सिंह”) हा भगवान विष्णूचा भाग-पुरुष आणि अंश-सिंहाच्या रूपात चौथा अवतार होता ज्याने निरंकुश राक्षस राजा हिरण्यकशिपूचा वध केला आणि प्रिय भक्त प्रल्हादला त्याच्या राक्षस पित्याच्या तावडीतून वाचवले.
हा अवतार सत्ययुगात झाला. नरसिंहाचे डोके सिंहाचे होते आणि शरीर सिंहाचे पंजे असलेल्या माणसाचे होते. भगवान नरसिंहाने राक्षसाचे पोट फाडून नष्ट केले हिरण्यकश्यपाचे शरीरासारखे भरमार (काळा बीटल) फुलाचा नाश करतो.
-
वामन अवतार
भगवान विष्णूचा वामन अवतार "त्रिविक्रमण" या नावानेही ओळखला जातो, ज्याचा अर्थ तीन पावले आहेत (कारण वामनाने असुर बलीकडून अवघ्या तीन पावलांमध्ये संपूर्ण विश्व जिंकले आणि ते भगवान इंद्राला परत दिले). वामनाने असुरबलीकडून अवघ्या तीन पावलांमध्ये संपूर्ण विश्व जिंकून भगवान इंद्राला परत दिले. भगवान वामनने राजा बळीने केलेल्या यज्ञाच्या वेळी दक्षिणा (दान किंवा मानधन) म्हणून 3 पायऱ्यांमध्ये मोजता येईल अशी जमीन मागितली. परमेश्वराने संपूर्ण 3 लोकास 2 चरणात मोजले. जेव्हा त्यांची पावले ब्रम्हलोकाला पोहोचली, तेव्हा ब्रम्हाजींनी पाय धुतले आणि पाणी गोळा केले.कमंडल’. त्याच पाण्यात रूपांतर झाले गंगा-जल. प्रभूने त्याचे ३ ठेवलेरा राजा बळीच्या मस्तकावर पाऊल टाकले आणि राजा बळीला पाठवले.पाताळलोका’.
-
परशुराम अवतार
भृगु वंशातील परशुराम म्हणून भगवान विष्णूचा अवतार. भगवान परशुरामांनी सर्व पापी क्षत्रियांचा वध केला, जे क्षत्रिय धर्माचे पालन करत नव्हते आणि जगात नासधूस करत होते.
-
राम अवतार
भगवान विष्णूंनी अयोध्येत राम अवतार अयोध्येचा राजा महाराज दशरथ यांच्या कुटुंबात पुत्र म्हणून घेतला. राम अवतार म्हणून, त्याने रावणाचा (राक्षस दशानन) पराभव केला आणि त्याचा वध केला, त्याच्या दैवी शस्त्रांचा वापर केला आणि दहा वेगवेगळ्या दिशेने फेकलेली त्याची दहा डोकी कापली.
अशा प्रकारे, इंद्रासारख्या देवतांनी त्यांचे स्वर्गाचे राज्य परत मिळवले, आणि भगवान रामाने पृथ्वीवर धर्माची स्थापना केली आणि म्हणून त्यांना 'मर्यादा पुरुषोत्तमा' म्हटले गेले.
-
बलराम अवतार
भगवान विष्णूंनी बलरामाच्या रूपात जन्म घेतला आणि या जन्मात बलदेवाच्या रूपात, भगवान अतिशय सुंदर आणि चमकत होते जणू त्याच्याभोवती संपूर्ण निळ्या ढगासारखे वस्त्र गुंडाळले गेले होते. भगवान हलधरच्या शस्त्राला घाबरून यमुनाजी आपल्या कपड्यात लपून बसल्यासारखे दिसते.हल” (नांगर).
-
बुद्ध अवतार
परमेश्वराने बुद्ध म्हणून जन्म घेतला आणि या अवतारात त्यांनी निष्पाप प्राण्यांच्या अनावश्यक कत्तलीवर मनापासून टीका केली. अशा हत्येला यज्ञात प्रसाद म्हणून न्याय देणाऱ्या काही लोकांच्या गटाकडून अशी हत्या आणि यज्ञ केले जात होते. भगवान बुद्धांनी अशा विधींवर टीका केली आणि मानवी समाजाला शांतता, सहिष्णुता आणि अहिंसेचा उपदेश केला.
-
कल्की अवतार
या अवतारात भगवान विष्णू कल्की म्हणून जन्म घेतील. त्यानंतर भगवान कल्किचे तेजस्वी रूप धारण करतील आणि राक्षस आणि मल्लेच्छ (दुष्ट लोक) यांना मारतील. तो चार युगातील भक्तांच्या मनोकामना आणि इच्छा देखील पूर्ण करेल.. हे कलियुगाचा अंत दर्शवेल.
अनंत युग
अच्युतानंद दास यांच्या भविष्य मल्लिका पुस्तकानुसार, चार युगांच्या शेवटी. भगवान विष्णूच्या भक्तांना समर्पित एक युग असेल. या युगाला ‘आद्य सत्ययुग’, ‘संगम युग’ किंवा ‘अनंत युग’ असे म्हटले जाईल. भविष्य मल्लिकेनुसार, भगवान विष्णू करतील घ्या चार युगातील भक्तांच्या इच्छा आणि इच्छा पूर्ण करण्यासाठी कल्कि अवतार आणि तो 1009 वर्षे भक्तांना सुख, समृद्धी आणि शांती प्रदान करेल.
"जय जगन्नाथ"
